Linguae Latinae Historicum Lexicon

[LLHL] carpinus, i

[RSL] 
   subs. m.  ETYM PIt. *karp-i/eno-; carpere?  DLAT carpineus.  DROM esp., port. carpe, fr. charme, it. carpino, carpine, rum. carpin.  [FREQ minima 12^indicia 0,88^/d.c.m. 234-149 Cato] uocabulum scriptis technicis ad historiam naturalem, agri culturam architecturamque pertinentibus proprium.

Variatio		indicia	p^{/d.c.m. subc.}
operum	exponens	12	4,2
diachronica	III-II aec.	1	2,3
	I aec.	1	0,39
	I-II ec.	8	2,1
	III-V ec.	2	0,29
diaphasica	media	12	1
diastratica	technica	12	4,5
modus	uersu	12	1

   ¶ a (Carpinus betulus L., seu Carpinus ostrya L.) arboris genus  —acarpe o abedul [HYPER arbor] 234-149 Cato Agr 31.2. Prelum ex carpino atra potissimum facito. 30-22 Vitr 2.9.12. carpinus ... non est fragilis, sed habet utilissimam tractabilitatem. 79 Plin Nat 16.67. zygian rubentem. Hoc alii generis proprii esse malunt et Latine carpinum appellant.    
   ad rumpotinos uel saepes struendas, ad uites conciliandas quoque aptus erat — era apropiado para levantar emparrados o setos 60 Colum 5.7.1. carpinus ... in rumpotinum disponitur. 79 Plin Nat 17.201. Transpadana Italia praeter supra dictas cornu, opulo, tilia, acere, orno, carpino, quercu arbustat agros.
   item facibus faciendis, aedificiis struendis — también para hacer antorchas o levantar edificios 79 Plin Nat 16.75. nunc facibus carpinus, corylus familiarissimae. 280-320 Fav 12.2. Carpinus in omni opere tractabilis et utilis inuenitur. 380-430 Pallad 12.15.3. ad fabricam carpinus utillima. 
   b aceri zygiae, cuius materia iugis faciendis aptissima erat, assimilatus est — fue identificado con un tipo de arce llamado zygia, cuya madera era apta para hacer yugos [HYPER acer² SIM ^→zygia] 30-22 Vitr 2.9.12. acernum Graeci, quod ea materia iuga iumentis conparant, quod apud eos iuga zyga uocitantur, item zygian eam appellant. 79 Plin Nat 16.67.