[RSL] adu. FORMA spīritaliter; spiritualiterx74. ETYM spiritalis. [FREQ media 306indicia18/d.c.m. 197 Tert] uocabulum scriptis litterariis argumentando et narrando aptum, semper prosa, usibus mediis; inde a saec. III ec. finibus usque ad Antiquitatis finem inuenitur.
Variatio
indicia
p/d.c.m. subc.
operum
argumentalis
269
37
exponens
9
3
narratiua
28
5,2
diachronica
I-II ec.
7
1,8
III-V ec.
299
32
diaphasica
media
304
22
quotidiana
2
3,5
diastratica
litteraria
304
22
technica
2
0,72
modus
prosa
306
21
¶a CHRIS ad animam pertinenti modo et contra peccatum opposito — espiritualmente, en contraste con el pecado [ANTcarnalitera]198-204 Tert Bapt 7.2. sic et in nobis carnaliter currit unctio sed spiritaliter proficit, quomodo et ipsius baptismi carnalis actus quod in aqua mergimur, spiritalis effectus quod delictis liberamur. 380-420 Physiol 2.6. Sic et tu, homo dei, qui studes sobrius esse et castus et spiritaliter uiuere. spiritaliter ad animae modum referente, animaliter ab anima minime prouenit, sed ab animal — precisamente por recoger spiritaliter el estado espiritual, la voz animaliter no procede de anima, sino de animal; esta selección se ha mantenido en esp., donde existe espiritualmente pero no *almamente, ya que anímicamente tiene relación con ánimo y no con alma 393-416 Aug Gen ad litt 6.56. Apostoli autem et omnes iusti animale utique corpus adhuc habebant, sed tamen spiritaliter interius uiuebant. bspiritu hominis diuinam partem monstrante, diuinarum scripturarum ibi cognoscitur, quibus duae sententiae sunt: litteralis res Christianis ueras quidem narrans; et modus quo scripturae comprehendendae sunt, i. e. figuraliter — puesto que el espíritu es la parte divina del ser humano, es en este ámbito en el que se desarrolla el conocimiento auténtico del mensaje divino en las sagradas escrituras; en sus narraciones se distinguen dos aspectos: el literal, que cuenta hechos que en la mente de los cristianos ocurrieron sin duda; y el del mensaje, la manera en que se debe entender tal escritura, esto es, figurada o simbólicamente [REL →figurateANTcarnaliterc] 198-204 Ter Adu Hermog 34. Quae omnia etsi alter putauerit spiritaliter interpretanda, non tamen poterit auferre ueritatem ita futurorum, quomodo scripta sunt. 370-420 Hier Epist 148.14. Tibi uero seruanti non iam litterae praecepta, sed spiritus, diuinorum mandatorum memoria spiritualiter excolenda est. 46.6. Et occidet illos prophetas bestia quae ascendit ex abysso, et corpora eorum iacebunt in plateis ciuitatis magnae, quae uocatur spiritualiter Sodoma et Aegyptus. quare tribus gradibus diuinarum rerum cognitio apparet inter quod uidemus, quod spiritaliter comprehendemus et quod intellectualiter adipisci possumus — en estos usos aparece una estructuración cognitiva tripartita que establece diferencias entre lo aparente, lo figurado espiritualmente y la comprensión intelectual 393-416 Aug Gen ad litt 12.31. Cum enim legitur: diliges proximum tuum tamquam teipsum, corporaliter litterae uidentur, spiritaliter proximus cogitatur, intellectualiter dilectio conspicitur.